Muaji i verës dhe sytë: Për çfarë duhet të keni kujdes gjatë pushimeve?

Vera është për shumë prej nesh periudha më e dashur e vitit. Na presin pushime, not, ekskursione dhe sporte në natyrë. Por pikërisht gjatë verës, sytë tanë përballen me një ngarkesë të madhe. Dielli i fortë, ajri i kondicionuar, era apo uji i kripur – të gjitha këto mund të shkaktojnë shqetësime nëse nuk kujdesemi mjaftueshëm për shikimin tonë (më shumë këtu).

Ne do t’ju këshillojmë si t’i mbroheni sytë dhe të shijoni verën pa surpriza të pakëndshme.

Syzet e diellit nuk janë vetëm aksesor mode – por mbrojtje e domosdoshme

Shumë njerëz zgjedhin syzet e diellit vetëm për pamjen e jashtme, por shpesh harrojnë gjënë më të rëndësishme – mbrojtjen UV. Rrezet e diellit përmbajnë rreze UVA dhe UVB, të cilat, me ekspozim të gjatë, mund të dëmtojnë strukturat e ndjeshme të syrit, përfshirë kornesën, thjerrëzën dhe retinën.

“Në klinikën tonë shpesh takojmë pacientë që për vite me radhë i kanë ekspozuar sytë në diell pa mbrojtje të mjaftueshme. Pasojat shfaqen vetëm më vonë. Syzet e diellit duhet të jenë pjesë bazë e pajisjeve të gjithsecilit – ashtu si kremi mbrojtës ndaj diellit,” thotë Dr. Ivo Ďurkovič, MPH, mjek kryesor në iClinic.

Prandaj gjatë verës duhet të përdorni syze me filtër UV 100 %. Syzet me xhama të errët pa mbrojtje UV mund të jenë më të rrezikshme sesa të mos i mbani fare.

Zgjedhja e formës së duhur të syzeve është gjithashtu e rëndësishme. Xhamat polarizues janë praktikë – ata eliminojnë reflektimet e pakëndshme nga uji ose rruga.

Këshillë praktike: Mos harroni fëmijët. Sytë e tyre janë më të ndjeshëm dhe kanë nevojë për të njëjtën mbrojtje si të rriturit.

Noti në pishina dhe det – si t’i mbroni sytë nga infeksionet

Vera pa not është e paimagjinueshme për shumicën. Por sytë tanë janë të cenueshëm në ujë. Në pishina, mund të na irritojë klori, në det uji i kripur dhe në liqenet natyrore bakteret.
Nëse mbani lentet e kontaktit, rreziku i infeksionit është edhe më i lartë.

“Noti dhe lentet e kontaktit nuk përputhen. Më e sigurt është t’i hiqni lentet para notit ose të përdorni lente njëpërdorimshme së bashku me syze noti. Rreziku i infeksionit ulet ndjeshëm në këtë mënyrë,” paralajmëron Dr. Ďurkovič (lexoni më shumë për Dr. Ďurkovič).

Si t’i mbroni sytë gjatë notit?

• Nëse mbani lente, hiqini para notit ose përdorni lente njëpërdorimshme që i hidhni pas përdorimit.
• Nëse notoni me lente, gjithmonë përdorni syze noti që shmangin kontaktin e syrit me ujin.
• Pas notit, shpëlani sytë me ujë të pastër ose përdorni pika artificiale loti.
• Mos i fërkoni sytë, sidomos nëse ndjeni se uji ka hyrë brenda tyre.

Këshillë praktike: Nëse pas notit keni sy të kuq dhe të irrituar, mund të jetë konjuktivit. Nëse simptomat nuk përmirësohen brenda 1–2 ditësh, konsultohuni me okulistin.

Ajri i kondicionuar – armiku i heshtur i syve tanë në verë

Në verë, kalojmë më shumë kohë në ambiente me ajër të kondicionuar – në makina, punë, dyqane apo hotele. Edhe pse ajri i freskët na qetëson, ai e than ajrin dhe ndikon në tharjen e syve.

Kjo sjell sindromën e syrit të thatë, me simptoma si djegie, kruarje, ndjesi tharjeje, ose përkundrazi, lotim të tepruar.

Si t’i zbusni efektet e ajrit të kondicionuar?

• Qëndroni larg nga drejtimi i drejtpërdrejtë i ajrit të ftohtë.
• Vendosni një ndryshim të moderuar të temperaturës mes ambientit të jashtëm dhe të brendshëm – idealisht 5–6 °C.
• Pini mjaftueshëm ujë gjatë ditës.
• Përdorni pika sysh hidratuese pa konservantë, që ndihmojnë në ruajtjen e lagështisë së sipërfaqes së syrit.

Këshillë praktike: Çdo 20 minuta bëni një pauzë të shkurtër nga ekrani – mbyllni sytë për një çast dhe blikoni disa herë me vetëdije. Kjo ndihmon në rikthimin e filmit lotues.

Alergjitë e syve nga dielli – një problem i nënvlerësuar

Alergjitë nga dielli nuk prekin vetëm lëkurën. Edhe sytë mund të reagojnë alergjikisht ndaj rrezeve të diellit. Shfaqen si skuqje, kruarje, lotim apo fryrje e qepallave. Kjo ndodh veçanërisht gjatë qëndrimit të zgjatur në diell ose në kombinim me erë dhe polene.

Si t’i zbusni simptomat e alergjisë së syve?

• Përdorni syze dielli cilësore që mbrojnë edhe nga anët.
• Qëndroni në hije gjatë orëve më të forta të diellit (11:00–15:00).
• Nëse keni tendencë për alergji, konsultohuni me mjekun për përdorimin e pikave antialergjike për sy.

Këshillë praktike: Për simptoma të lehta ndihmojnë kompresat e ftohta, të cilat qetësojnë irritimin.

Hidratimi – shpëtim për sytë në temperatura të larta

Në verë trupi humbet më shumë lëngje dhe kjo ndikon edhe në cilësinë e filmit lotues. Nëse nuk pimë mjaftueshëm, sytë mund të jenë të thatë, të irrituar dhe të lotojnë më shpesh.

“Shumë njerëz nuk e kuptojnë që ndjesia e syve të thatë mund të lidhet drejtpërdrejt me mungesën e lëngjeve në trup. Mjafton të pini më shumë ujë dhe problemi shpesh zbutet ndjeshëm,” rekomandon Dr. Ďurkovič.

Si të hidratoni siç duhet trupin dhe sytë?

• Pini ujë vazhdimisht gjatë ditës – idealisht ujë të pastër.
• Përfshini në dietë ushqime që ndihmojnë shëndetin e syve – boronica, perime jeshile, karota, salmon, arra.
• Shmangni tepricën e kafeinës dhe alkoolit që dehidrojne organizmin.

Këshillë praktike: Nëse keni ndjesi të syve të thatë edhe pse pini mjaftueshëm, përdorni pika hidratuese dhe ajrosni rregullisht ambientet ku qëndroni.

Shijoni verën – me shikim të shëndetshëm

Vera është koha ideale jo vetëm për pushim, por edhe për kujdes për shikimin tuaj. Shumë pacientë pikërisht gjatë kësaj periudhe përdorin kohën e lirë për kontroll parandalues ose vendosin të heqin syzet dhe të shijojnë verën pa kufizime.

“Muajt e verës janë një mundësi ideale për kontroll të syve dhe për ndërhyrje. Pacientët kështu mund të shijojnë verën pa syze, që në këtë sezon pushimesh,” thotë Dr. Ďurkovič.

Në iClinic aktualisht është në zhvillim një ofertë verore e kufizuar për operacione pa dhimbje të syve (më shumë këtu), që ju lejon të vendosni për një shikim më të mirë me kushte më të favorshme. Lexoni më shumë: Shijoni verën – pa syze dhe me 50 % zbritje për operacionin me lazer (më shumë këtu).